ويلم فلور ( مترجم : ابو القاسم سرى )

178

اشرف افغان بر تختگاه اصفهان ( به روايت شاهدان هلندى ) ( فارسي )

در اين اثنا هلنديان آگهى يافتند كه انگليسيان شيخ جباره را به حمله و تاراج جزيره‌هاى قشم و لارك ترغيب كرده‌اند تا آنان براى نگهداشتن و تملك قلعه‌هاى اين دو جزيره دستاويز و بهانه‌اى داشته باشند . در 24 نوامبر انگليسيان بيست اروپائى را با شمارى افغان به اين دو جزيره فرستادند تا بر حسب ظاهر تازيان چپاولگر را از آنجاها برانند . 44 شيخ جباره كه ديد خلقى كثير از افغانان با انگليسيان در حال آمدنند به كشتىهاى خود دستور داد كه آنها را زير آتش بگيرند اما اندكى بعد به آنها دستور عقب نشينى داد . انگليسيان و محمد صالح بيگ دستور دادند كه تيرهائى به نشانهء پيروزى شليك شود . گفته مىشد كه انگليسيان در اين نبرد سه كشته و پنج زخمى داشته‌اند . زخميان را به نمايندگى خود در بندرعباس آوردند اما بقيهء افراد خود را در قشم باقى گذاشتند ظاهرا براى اينكه از بازگشت تازيان به جزيره جلوگيرى كنند . اتلام نام چهار يوزباشى مخالف « 14 » را در دفتر يادداشت سياه خود ثبت كرد و به يعقوب اسخارور گفت : اگر من در ايران بمانم كه اميدوارم نمانم از رفتارى كه با من كرده‌اند پشيمان خواهند شد . 45 در جزيرهء هرمز نيز ديدار از پى ديدار دربارهء ترجمهء مادهء اول پيمان نامه ادامه يافت . قاضى شرع جزيره كه انگليسيان با طلا او را خريده بودند اظهار داشت كه : در هيچ جاى معاهده ذكر نشده كه بايد به دو منشى هلندى اجازهء ورود به قلعهء هرمز داده شود . او به طور مؤثر از توافق يوزباشيان با هلنديان اندوه زده جلوگيرى كرد . پس از گفتگوهاى بسيار زياد سرانجام يوزباشيان راضى شدند با گرفتن هفتصد تومان ديگر به هلنديان اجازهء ورود به قلعهء هرمز را بدهند كه اتلام با آن موافقت نمود . 47 در 27 نوامبر 1728 اتلام نامه‌اى از زبردست‌خان دريافت كرد كه طى آن خان پيروزى اتلام در جزيرهء هرمز را تمجيد كرده بود . در عين حال خواسته بود كه اتلام جزيرهء هرمز را به كوتوال و محمد صالح بيگ تحويل دهد . 48

--> ( 14 ) - چهار يوزباشى مخالف عبارت بودند از شيخ على رضا ، ملك آقا ، محمد امين آقا ، و ملا شاه حسين ( واك 2114 برگ 3692 )